TIN SỰ KIỆN

Phân tích đề thi Ngữ văn của kỳ thi chọn Học sinh giỏi Quốc gia 2019: Văn học có giúp giải tỏa những áp lực trong cuộc sống?

Eo Xi

Eo Xi 29/12/2019

Cả hai câu nghị luận xã hội và nghị luận văn học trong đề thi đều đặt ra những vấn đề quen thuộc nhưng không hề nhàm chán về cuộc sống và văn chương.

Cô Trịnh Thu Tuyết - Giáo viên Ngữ văn Hệ thống Giáo dục Hocmai nhận định rằng, câu nghị luận xã hội của đề Ngữ văn Kỳ thi HSG Quốc gia 2019 khá thú vị bởi nhiều lẽ. Trước hết, cách nhìn ra vấn đề khá độc đáo từ nhan đề một cuốn sách dịch "Con đường đi đến thành công bằng sự tử tế" thay vì những danh ngôn, quan niệm, hay những câu chuyện... như phần lớn các đề thi quen thuộc.

"Thành công" và "tử tế" là 2 vấn đề thường xuất hiện độc lập trong rất nhiều đề thi, rất nhiều bài viết - sự kết nối giữa chúng với nhau trong mối quan hệ nhân quả chính là góc nhìn tạo hứng thú cho học trò trong thời đại ngập tràn trào lưu startup và "việc tử tế" - đăc biệt khi người ta nói nhiều tới "việc tử tế" như một tín hiệu cho thấy cuộc sống đang thiếu vắng sự tử tế và nhiều thành công đã bất chấp cả đạo lý lẫn pháp lý.

Câu lệnh yêu cầu trình bày "suy nghĩ của anh/chị về "con đường" này" mở ra khá nhiều khả năng kiến giải - dù có thể thấy trước hướng khẳng định sẽ chiếm tuyệt đại đa số khi làm bài, bởi học trò sẽ không khó khăn để nhận ra tính đúng đắn muôn đời của sự tử tế. Tuy nhiên, đề bài vẫn mở ra những khoảng trống để giúp phân loại những bài viết nhằm tới cái đúng đương nhiên, an toàn với những bài viết thể hiện hiểu biết xã hội sâu rộng, thể hiện những trăn trở suy tư thấu đáo trước mối quan hệ giữa lẽ phải với thực tế cuộc sống nhiều khi trái ngược.

Thí sinh sẽ thể hiện kiến thức đời sống xã hội, năng lực lý giải và nhất là bản lĩnh tự chủ của mình khi đặt được vấn đề về nghịch lý và hướng giải quyết nghịch lý khi sống tử tế, trung thực thường thua thiệt, thậm chí thất bại.

Đề thi Ngữ văn chọn học sinh giỏi cấp Quốc gia môn Ngữ văn 2019 - 2020.

Tuy nhiên, cũng vì nghịch lý nói trên đang trở thành lẽ đương nhiên trong thực tế cuộc sống nên nếu học sinh không có tầm nhìn sâu rộng, không có khả năng lý giải, lập luận..., đề bài dễ đưa tới những bài văn viết như... nghị quyết hay bài giáo dục công dân!

Câu nghị luận văn học trong đề thi đề cập vấn đề quen thuộc của lý luận văn học là chức năng văn học, đặt vấn đề cụ thể về khả năng của văn học nhằm "giúp con người hóa giải những áp lực" trong cuộc sống. Với yêu cầu này của đề bài, thí sinh phải nắm chắc và đề cập được tất cả các chức năng của văn học, từ nhận thức, giáo dục, thẩm mĩ, cho tới giao tiếp, giải trí…

Thử thách của đề bài không chỉ dừng lại ở phần kiến thức khá nặng của lý luận văn học vốn trừu tượng mà còn hiện hữu chủ yếu ở cách các em xử lý mảng kiến thức ấy khi kết hợp với những minh chứng qua văn chương; thậm chí, khó khăn còn xuất hiện ngay trong mảng kiến thức đời sống khi các em phải đề cập tới những áp lực của đời sống tinh thần.

Khoảng trống trong dư địa vấn đề của câu nghị luận văn học có phần rộng hơn câu nghị luận xã hội phía trên khi học sinh hoàn toàn có thể đặt vấn đề phản biện về khả năng hóa giải áp lực tinh thần của văn chương. Trong khi vấn đề về sự tử tế để thành công rất khó phản biện mà không chạm tới hàng rào đạo lý. Thậm chí, nếu một số thí sinh cảm thấy sự bất lực của văn học với những áp lực ngày càng nặng nề trong cuộc sống thời hiện đại, các em có thể đặt ra những vấn đề lớn hơn về môi trường sống, môi trường xã hội..., đó là cội nguồn của văn học.

Câu nghị luận văn học đòi hỏi học sinh phải đề cập tới những áp lực của đời sống tinh thần.

Đề bài thi năm nay về cơ bản có khả năng khơi gợi hứng thú và suy nghĩ độc lập cho học trò, dù vẫn hoàn toàn có khả năng tạo ra một loạt những bài viết... như chân lý! Do vậy, khả năng phân loại và tìm ra học sinh giỏi thực sự không xuất hiện ở vấn đề mà chính là ở cách xử lý vấn đề của các em.

Theo Kenh14.vn


* Nội dung liên quan:

>> Đề thi học sinh giỏi Văn "gây lú": “Cắn bút” nhìn ra hình đầu thỏ hay đầu vịt đã khó chứ chưa nói chuyện làm bài

>> Học sinh giỏi quốc gia suýt trượt tốt nghiệp vì 3 điểm 0, nhưng lại may mắn vì được phúc khảo

>> Sau phúc khảo, học sinh giỏi quốc gia trượt tốt nghiệp trở thành sinh viên nhận học bổng


TIN LIÊN QUAN

Dấu ấn chung kết Olympia của chàng trai Tây Nguyên với đôi tất màu xanh giản dị của cha

Trước khi bước lên phía trước để thi Về đích, Quốc Anh cúi xuống rồi bước ra với chiếc quần xắn cao để lộ đôi tất màu xanh. “Đây là đôi tất của cha em!”, câu nói của nam sinh khiến nhiều người rưng rưng.

Tân thủ khoa khối B toàn quốc với 3 điểm 10 mê truyện tranh Doraemon, dự định học Bác sĩ đa khoa

Tân thủ khoa khối B toàn quốc với 3 điểm 10 mê truyện tranh Doraemon, dự định học Bác sĩ đa khoa

Tân thủ khoa khối B toàn quốc dành 4 tiếng tự học ở nhà, khi chuẩn bị thi tốt nghiệp THPT thì tăng lên 8 tiếng. Truyện tranh Doraemon, sách báo và cầu lông là những đam mê của chàng trai này.

Kịch tính cuộc thi Tháng Olympia cuối của năm: Đại diện trường Ams giỏi, đại diện trường Thực Nghiệm còn giỏi hơn

Kịch tính cuộc thi Tháng Olympia cuối của năm: Đại diện trường Ams giỏi, đại diện trường Thực Nghiệm còn giỏi hơn

Cuộc thi Tháng cuối cùng của Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 20 ngay trước cuộc thi Quý cuối cùng để chọn ra gương mặt thứ 4 vào chung kết đã diễn ra kịch tính, xúc động.

Loạt lớp học "gây bão" mùa tuyển sinh khi hội tụ toàn "con nhà người ta" với điểm thi "khủng"

Loạt lớp học "gây bão" mùa tuyển sinh khi hội tụ toàn "con nhà người ta" với điểm thi "khủng"

Hà Nội, Nam Định, Nghệ An, Hà Tĩnh... là những địa phương sở hữu các lớp học "gây bão" mùa tuyển sinh năm nay với thành tích thi tốt nghiệp THPT đồng loạt cao.

Đôi bạn thân Cà Mau cùng đạt điểm 10 Sử trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020, một người vào Top 10 toàn quốc

Đôi bạn thân Cà Mau cùng đạt điểm 10 Sử trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020, một người vào Top 10 toàn quốc

Đôi bạn Bình An và Thúy Duy (trường THPT Cái Nước, tỉnh Cà Mau) cùng thành tích học tập "khủng" và đã cùng đạt điểm 10 Sử trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020.

Nữ sinh thứ 2 ở An Giang đạt 10 điểm Ngữ văn tốt nghiệp THPT tiết lộ chỉ học đến 11h là đi ngủ

Nữ sinh thứ 2 ở An Giang đạt 10 điểm Ngữ văn tốt nghiệp THPT tiết lộ chỉ học đến 11h là đi ngủ

Nữ sinh thứ 2 đạt 10 điểm Ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020 đã lộ diện. Đó là Dương Ngọc Trâm, cựu học sinh trường THPT Chu Văn An, An Giang.

Điểm 10 môn Văn tốt nghiệp THPT: Sau nữ sinh Nam Định, nữ sinh An Giang được dân mạng "đồn đoán"

Điểm 10 môn Văn tốt nghiệp THPT: Sau nữ sinh Nam Định, nữ sinh An Giang được dân mạng "đồn đoán"

Dựa trên kết quả phân tích dữ liệu điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2020, 2 thí sinh duy nhất đạt điểm tuyệt đối ở môn Ngữ văn đã lộ diện, một ở Nam Định và một ở An Giang.

Nữ sinh đạt điểm 10 Ngữ văn tốt nghiệp THPT: Đi học chưa bao giờ điểm dưới 9,5

Nữ sinh đạt điểm 10 Ngữ văn tốt nghiệp THPT: Đi học chưa bao giờ điểm dưới 9,5

Nữ sinh này là 1 trong 2 sĩ tử duy nhất của cả nước đạt điểm 10 môn Ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020. Dễ hiểu với thành tích này khi cô bạn là một học sinh giỏi.

Hồi hộp chờ kết quả thi tốt nghiệp THPT, học trò "đào" lại số điểm kỷ lục của thủ khoa khối B năm 2017 mà ao ước

Hồi hộp chờ kết quả thi tốt nghiệp THPT, học trò "đào" lại số điểm kỷ lục của thủ khoa khối B năm 2017 mà ao ước

Hồ Phi Khánh (Nghệ An) đạt 3 điểm 10 ở các môn thi Toán, Hóa học, Sinh học đúng là chuẩn "con nhà người ta" nhưng đã làm điều đó từ năm 2017, cớ sao hot trở lại?

Đen Vâu được gọi tên nhiều nhất sau mùa thi khi dự đoán đề Ngữ văn tới 2 lần trúng phóc

Đen Vâu được gọi tên nhiều nhất sau mùa thi khi dự đoán đề Ngữ văn tới 2 lần trúng phóc

Sáng qua 11/8, một phòng thi tại Bắc Ninh đã tổ chức thi lại môn Ngữ văn theo đề dự bị của kỳ thi tốt nghiệp THPT. Và tác phẩm xuất hiện trong đề thi lại đúng với “dự đoán” của Đen Vâu.

SỰ KIỆN NỔI BẬT

Điểm thi không cao đừng quên tính đến các trường "tốp giữa" và thời gian điều chỉnh nguyện vọng

Điểm thi không cao đừng quên tính đến các trường "tốp giữa" và thời gian điều chỉnh nguyện vọng

Sau kỳ thi tốt nghiệp THPT, người ta đã nói nhiều về những điểm 10 và thủ khoa. Nhưng đâu phải ai cũng có thể đạt điểm cao, chắc không ít bạn đang tính đến các trường "tốp giữa" và "tốp dưới".

Tuyển sinhKhali | 04/09/2020
Chùm tranh về sự khác biệt của thi đại học xưa và nay: Ngày xưa thi đại học khó hơn hẳn bây giờ?

Chùm tranh về sự khác biệt của thi đại học xưa và nay: Ngày xưa thi đại học khó hơn hẳn bây giờ?

Trải qua không ít lần cải cách giáo dục, cùng với sự phát triển của xã hội, chuyện thi đại học qua bao thế hệ học trò đã có nhiều sự khác biệt. Vậy thời nào thi dễ hơn?

Tuyển sinhLê Mỹ Linh | 01/09/2020
Điểm sàn xét tuyển 6 trường đại học: Muốn xét vào Ngoại thương ít nhất đạt 16,5 điểm

Điểm sàn xét tuyển 6 trường đại học: Muốn xét vào Ngoại thương ít nhất đạt 16,5 điểm

Sau khi có kết quả thi tốt nghiệp THPT 2020, hàng loạt trường đại học đã công bố điểm sàn cho đầu vào của đợt tuyển sinh năm học 2020 - 2021.

Tuyển sinhKhali | 31/08/2020
ĐH Gia Định nhắn tin phản cảm "chê" thí sinh điểm thi thấp gây bức xúc và "cười ra nước mắt"

ĐH Gia Định nhắn tin phản cảm "chê" thí sinh điểm thi thấp gây bức xúc và "cười ra nước mắt"

Tin nhắn có nội dung "Điểm thi của bạn rất thấp, đừng chờ đổi nguyện vọng, đến ngay ĐH Gia Định 185 Hoàng Văn Thụ, TP HCM để nhập học sớm" được gửi đến hàng loạt thí sinh.

Tuyển sinhHAFA | 31/08/2020
Phổ điểm tốt nghiệp THPT 2020: Tiếng Anh và Lịch sử nhiều điểm dưới trung bình nhất

Phổ điểm tốt nghiệp THPT 2020: Tiếng Anh và Lịch sử nhiều điểm dưới trung bình nhất

Hơn 470.000 thí sinh thi môn Tiếng Anh và hơn 260.000 thí sinh thi môn Lịch sử bị điểm dưới 5 trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020, theo phổ điểm Bộ GD&ĐT vừa công bố.

Tuyển sinhHAFA | 27/08/2020
"Cái kết đắng" cho 3 thí sinh Quảng Ninh khoanh đáp án vào đề thi khi Bộ GD&ĐT yêu cầu làm đúng quy chế

"Cái kết đắng" cho 3 thí sinh Quảng Ninh khoanh đáp án vào đề thi khi Bộ GD&ĐT yêu cầu làm đúng quy chế

Liên quan 3 thí sinh ở Quảng Ninh khoanh đáp án trực tiếp vào đề thay vì trên phiếu trả lời trắc nghiệm, Bộ GD&ĐT yêu cầu địa phương làm đúng quy chế.

Tuyển sinhKhali | 22/08/2020
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020: 4 thí sinh khoanh đáp án vào đề thi thay vì phiếu trả lời trắc nghiệm bị xử lý ra sao?

Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020: 4 thí sinh khoanh đáp án vào đề thi thay vì phiếu trả lời trắc nghiệm bị xử lý ra sao?

4 trường hợp hết sức hy hữu này xảy ra tại Hà Nội và Quảng Ninh. Các bài thi đã phải lập biên bản, niêm phong riêng và chờ xin ý kiến xử lý từ Bộ GD&ĐT.

Tuyển sinhHAFA | 18/08/2020
Thi trượt, nam sinh làm đơn phúc khảo thì đậu hẳn 4 lớp chuyên trường Phổ thông Năng khiếu

Thi trượt, nam sinh làm đơn phúc khảo thì đậu hẳn 4 lớp chuyên trường Phổ thông Năng khiếu

Khi có kết quả phúc khảo, điều bất ngờ đã xảy đến khi điểm của Đặng Vũ A.T, đến từ tỉnh Bạc Liêu, trúng tuyển tổng cộng 4 lớp chuyên khác nhau của một trường.

Tuyển sinhHAFA | 14/08/2020
Câu hỏi Giáo dục công dân gây tranh cãi: Luật sư nói đề thi thiếu chặt chẽ, Bộ GD&ĐT lên tiếng

Câu hỏi Giáo dục công dân gây tranh cãi: Luật sư nói đề thi thiếu chặt chẽ, Bộ GD&ĐT lên tiếng

Nhiều người cho rằng, câu hỏi 117, mã đề 310 môn Giáo dục công dân có các đáp án đưa ra không thuyết phục. "Tôi cho rằng các đáp áp đưa ra chưa thật sự chặt chẽ.", một luật sư nói.

Tuyển sinhHAFA | 11/08/2020
Đáp án các mã đề Tiếng Anh kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020

Đáp án các mã đề Tiếng Anh kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020

Kết thúc bài thi Ngoại ngữ, các sĩ tử lớp 12 đã chính thức hoàn thành kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020 của mình. Sau đây là đáp án một số mã đề môn Tiếng Anh.

Tuyển sinhHAFA | 10/08/2020