TIN SỰ KIỆN

Kết quả nghiên cứu gây sốc: Ô nhiễm không khí gây thêm 5,1 triệu ca "hết cứu" mỗi năm trên toàn thế giới

Một nghiên cứu mới gây sốc cho thấy tác động chết người của việc hít phải khí thải từ việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch thải ra carbon. Kết quả cho thấy ô nhiễm không khí gây thêm 5,1 triệu ca "hết cứu" mỗi năm trên toàn thế giới.

Các nhà khoa học cho biết việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch để sản xuất điện, vận chuyển và các quy trình công nghiệp như sản xuất thép đã gây ra thêm 5,13 triệu ca tử vong mỗi năm trên toàn thế giới.  Tỷ lệ tử vong được cho là cao nhất ở các quốc gia đang tụt hậu trong việc chấm dứt việc đốt than để sản xuất năng lượng, cụ thể là Trung Quốc và Ấn Độ .

Những phát hiện này bổ sung thêm cảm giác về quy mô cho những gì chúng ta đã biết về tác động chết người của không khí ô nhiễm, bao gồm bệnh tim mạch, hen suyễn và ung thư phổi. Loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch để cung cấp năng lượng cho các hoạt động của con người và chuyển sang sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo như năng lượng mặt trời và gió có thể làm giảm hàng triệu ca tử vong mỗi năm. 

Một nhóm chuyên gia quốc tế báo cáo rằng việc loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch có thể có tác động lớn hơn đến số ca tử vong trên toàn cầu so với suy nghĩ trước đây. Những cái chết do khí thải từ nhiên liệu hóa thạch thường xuất phát từ công nghiệp, giao thông vận tải và sản xuất điện. Việc đốt than đóng góp hơn một nửa lượng khí thải này.

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm
Khí thải từ một nhà máy điện đốt than.

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm
Tỷ lệ tử vong do ô nhiễm không khí: Trung Quốc 2,44 triệu người/năm, Ấn Độ 2,18 triệu người/năm.

Nghiên cứu mới được thực hiện bởi một nhóm chuyên gia quốc tế bao gồm nhà dịch tễ học người Anh Andy Haines tại Trường Y học Nhiệt đới và Vệ sinh Luân Đôn. Họ nói: “Kết quả cho thấy gánh nặng tử vong do ô nhiễm không khí do sử dụng nhiên liệu hóa thạch cao hơn hầu hết các ước tính trước đây. 

Việc loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch được coi là một biện pháp can thiệp hiệu quả để cải thiện sức khỏe và cứu sống. Tỷ lệ tử vong (do ô nhiễm không khí) đặc biệt cao ở Nam và Đông Á, liên quan đến mức độ ô nhiễm cao và mật độ dân số".

Các nhà nghiên cứu cho biết các chất ô nhiễm chết người trong không khí ngoài trời bao gồm ozone (O3), được tạo ra bởi phản ứng giữa oxit nitơ và các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi, cả hai đều phát ra từ xe cộ, quy trình công nghiệp... Ở mặt đất, ozone gây ra khói mù thường thấy ở các thành phố và có thể gây ra các vấn đề về hô hấp, đặc biệt đối với những người dễ bị tổn thương hay mắc các bệnh về phổi như hen suyễn.

Một chất ô nhiễm khó chịu khác được gọi là PM2.5 - những hạt hoặc giọt nhỏ có đường kính nhỏ hơn 2,5 micromet, không thể nhìn thấy bằng mắt thường và chúng ta có thể hít phải ngay cả khi chúng ta nhận ra. Hít phải PM2.5 được cho là gây ra bệnh hen suyễn, bệnh phổi, tim và thậm chí là các triệu chứng trầm cảm, nhưng nhiều tác động sức khỏe của nó vẫn chưa được khám phá. 

Đối với nghiên cứu mới, các nhà nghiên cứu đã sử dụng mô hình máy tính để đánh giá mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với ô nhiễm không khí và kết quả sức khỏe trên toàn thế giới. Nguồn dữ liệu cho mô hình bao gồm số liệu dân số, hình ảnh vệ tinh của NASA và thông tin chi tiết từ nghiên cứu Gánh nặng bệnh tật toàn cầu năm 2019, trong đó đưa ra tỷ lệ tử vong quốc gia và khu vực. 

Vật chất hạt, hay PM, đến từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm khí thải xe cộ, công trường xây dựng, hoạt động công nghiệp hoặc thậm chí cả bếp lò và lò nướng trong nhà. PM2.5 là chất gây ô nhiễm dạng hạt có kích thước từ 2,5 micromet trở xuống. Vật chất hạt (PM) được phát ra trong quá trình đốt cháy nhiên liệu rắn và lỏng, chẳng hạn như để phát điện, sưởi ấm trong nhà và trong động cơ xe.

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm

Kết quả cho thấy vào năm 2019, 8,34 triệu ca tử vong trên toàn thế giới là do các hạt mịn (PM2.5) và ozone (O3) trong không khí xung quanh, trong đó 61% (5,13 triệu) có liên quan đến nhiên liệu hóa thạch.

39% ô nhiễm không khí còn lại không phải từ nhiên liệu hóa thạch đến từ các nguồn tự nhiên không thể tránh khỏi, chẳng hạn như bụi sa mạc và cháy rừng, cũng như việc sử dụng năng lượng dân dụng, như đốt nhiên liệu sinh học rắn để nấu ăn và sưởi ấm. Các nhà nghiên cứu nhận thấy số ca tử vong do ô nhiễm không khí do nhiên liệu hóa thạch cao nhất ở Nam và Đông Á, đặc biệt là ở Trung Quốc với 2,44 triệu ca mỗi năm, tiếp theo là Ấn Độ với 2,18 triệu ca mỗi năm. 

Chỉ hơn một nửa (52%) tổng số ca tử vong có liên quan đến tình trạng chuyển hóa tim, đặc biệt là bệnh tim mạch vành (30%). Trong khi đó, đột quỵ và bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính - nhóm bệnh về phổi gây khó thở - đều chiếm 16%. Và khoảng 20% ​​​​là "không xác định" nhưng có khả năng liên quan một phần đến huyết áp cao và rối loạn thoái hóa thần kinh như bệnh Alzheimer và bệnh Parkinson.

Là một phần của nghiên cứu, các nhà nghiên cứu cũng xem xét 4 kịch bản khác nhau để đánh giá lợi ích sức khỏe tiềm năng từ các chính sách thay thế nhiên liệu hóa thạch bằng các nguồn năng lượng sạch, tái tạo. Nhóm nghiên cứu nhận thấy việc loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch sẽ giúp giảm số ca tử vong lớn nhất ở Nam, Đông Nam và Đông Á, lên tới khoảng 3,85 triệu người mỗi năm. Điều này tương đương với từ 80% đến 85% số ca tử vong có thể phòng ngừa được do tất cả các nguồn ô nhiễm không khí xung quanh do con người gây ra ở những khu vực này.

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm
Mức giảm tử vong lớn nhất nhờ loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch có thể đạt được ở các nước thu nhập cao (85%) phụ thuộc vào năng lượng này.

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm
London bị che khuất bởi ô nhiễm.

Phần lớn của vấn đề là mặc dù nhiên liệu hóa thạch đang được thay thế bằng các nguồn tái tạo để sản xuất điện ở các nước như Anh, nhưng các hoạt động khác như sản xuất xi măng và thép vẫn phụ thuộc nhiều vào nhiên liệu hóa thạch. Ở Anh, chỉ còn một nhà máy nhiệt điện than đang hoạt động tại Ratcliffe on Soar, Nottingham nhưng nó sẽ đóng cửa vào tháng 9/2024. 2 công ty khác là West Burton A ở Lincolnshire và Kilroot ở Bắc Ireland đã ngừng sản xuất điện đốt than vào đầu năm nay. 

Bất chấp việc loại bỏ dần than, chính phủ năm ngoái đã phê duyệt một mỏ than mới của Anh ở Whitehaven, Cumbria. Mỏ than sẽ khai thác than cốc, loại than được sử dụng trong ngành thép thay vì sản xuất điện, nhưng vẫn thải ra lượng khí thải carbon. 

Khi hội nghị thượng đỉnh về khí hậu COP28 bắt đầu vào thứ Năm, các nhà nghiên cứu kêu gọi các nhà lãnh đạo cam kết đẩy nhanh việc loại bỏ nhiên liệu hóa thạch trong mọi hoạt động và nói rằng các nước có thu nhập cao phải dẫn đầu. 

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm
Nhà máy điện Ratcliffe-on-Soar dự kiến ​​đóng cửa vào tháng 9/2024.

Ô nhiễm không khí gây thêm 5 1 triệu ca hết cứu mỗi năm
Nhiên liệu hóa thạch như than đá và khí đốt thải ra một lượng lớn khí làm nóng hành tinh vào không khí.

Họ kết luận trong báo cáo: “Lợi ích của việc loại bỏ nhiên liệu hóa thạch đối với sức khỏe toàn cầu, ngoài khí hậu, phải được công nhận và đóng vai trò quan trọng trong việc định hình các cuộc thảo luận tại COP28”. 

Các nhà nghiên cứu từ Phần Lan và Na Uy đồng ý rằng việc loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch sẽ cứu sống hàng triệu người trong một bài xã luận kèm theo, nhưng họ nói thêm rằng cái chết chỉ là "một phần của vấn đề". Họ nói: “Chất lượng không khí được cải thiện sẽ giảm gánh nặng của một số căn bệnh chính, giúp sống khỏe mạnh và lâu hơn, ít bệnh nhân phải nhập viện và các phương pháp điều trị khác hơn, đồng thời giảm gánh nặng cho các hệ thống y tế trên toàn thế giới”.

"Cần có nguồn năng lượng tái tạo sạch để thay thế nhiên liệu hóa thạch.", nghiên cứu này nêu. Nghiên cứu vừa được công bố trên Tạp chí Y khoa Anh. 

Theo Daily Mail

>> Chuột chũi vàng xuất hiện trở lại sau gần 100 năm dù được cho là đã tuyệt chủng


TIN LIÊN QUAN

Vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương mang lại những hiểu biết quan trọng về hệ sinh thái của Trái Đất

Đôi khi bạn cần phải tránh xa tất cả để nhìn rõ mọi thứ. Các vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương của NOAA sẽ làm điều đó theo nghĩa đen với quỹ đạo 22.300 dặm phía trên đường xích đạo với tốc độ bằng tốc độ quay của Trái Đất.

Cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó

Cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó

40 năm qua, khoa học đã tìm kiếm trí thông minh ngoài Trái Đất, vì chưa có dấu hiệu rõ ràng nào về người ngoài hành tinh nên các nhà khoa học đã chuyển sang giải pháp tốt hơn, đó là tìm kiếm trí thông minh trên Trái Đất và có thể đang ẩn náu trong đại dương xanh bao la của chúng ta. Một trong những nỗ lực đó là cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó mới đây.

Công nghệ tái chế nâng cao được kỳ vọng biến rác thải nhựa thành nhựa mới hoàn toàn

Công nghệ tái chế nâng cao được kỳ vọng biến rác thải nhựa thành nhựa mới hoàn toàn

Rác thải nhựa chắc chắn là một trong những vấn đề lớn nhất mà hành tinh chúng ta đang phải đối mặt hiện nay. Một công nghệ tái chế đang được kỳ vọng biến rác thải nhựa thành nhựa mới hoàn toàn.

Các nhà khoa học phát hiện hơn 100 loài mới tại New Zealand

Các nhà khoa học phát hiện hơn 100 loài mới tại New Zealand

Cách đây vài tuần, các nhà khoa học phát hiện hơn 100 loài mới tại New Zealand, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong bức tranh rõ nét hơn về đa dạng sinh học độc đáo của hành tinh xanh.

Những đợt sóng khổng lồ từ El Niño giúp môn lướt sóng thú vị hơn ở nhiều nơi trên thế giới

Những đợt sóng khổng lồ từ El Niño giúp môn lướt sóng thú vị hơn ở nhiều nơi trên thế giới

Nhắc đến El Niño, ta thường nghĩ ngay đến những thảm họa liên quan đến thời tiết. Tuy nhiên, những đợt sóng khổng lồ từ El Niño giúp môn lướt sóng thú vị hơn ở nhiều nơi trên thế giới, theo các nghiên cứu.

Mỹ không thể xác minh bất kỳ trường hợp nhìn thấy người ngoài hành tinh nào, lý do là "không có dữ liệu"

Mỹ không thể xác minh bất kỳ trường hợp nhìn thấy người ngoài hành tinh nào, lý do là "không có dữ liệu"

Báo cáo dài 63 trang từ Văn phòng Giải quyết Bất thường trên Toàn miền của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ khẳng định họ không thể xác minh bất kỳ trường hợp nhìn thấy người ngoài hành tinh nào, lý do là "không có dữ liệu".

Câu chuyện về người vợ thiên tài của Albert Einstein: Bị chồng làm lu mờ và sự công nhận muộn màng

Câu chuyện về người vợ thiên tài của Albert Einstein: Bị chồng làm lu mờ và sự công nhận muộn màng

Trong lịch sử khoa học, một số cái tên tỏa sáng rực rỡ và có những cái tên khác vẫn chìm trong bóng tối. Một nhân vật ít người biết đến như vậy là Mileva Marić, người vợ thiên tài của Albert Einstein.

Các nhà khoa học khẳng định "sinh vật Mexico" không phải người ngoài hành tinh và là "chuyện bịa đặt"

Các nhà khoa học khẳng định "sinh vật Mexico" không phải người ngoài hành tinh và là "chuyện bịa đặt"

Được tìm thấy ở Peru nhưng được cho là bị Mexico đánh cắp và trưng bày gây sốt suốt năm qua, mới đây các nhà khoa học khẳng định "sinh vật Mexico" không phải người ngoài hành tinh như một cái kết khép lại "chuyện bịa đặt".

11 sự thật khó tin đã được khoa học chứng minh thời gian gần đây

11 sự thật khó tin đã được khoa học chứng minh thời gian gần đây

Thế giới luôn có một số sự thật thú vị điên rồ nghe có vẻ như dối trá, nhưng khoa học đằng đã chứng minh rằng chúng đúng. Ví dụ như 10 sự thật khó tin đã được khoa học chứng minh sau đây.

Từ các loại rau củ màu tím đến "thực phẩm biến đổi khí hậu", các chuyên gia dự đoán xu hướng làm vườn năm 2024

Từ các loại rau củ màu tím đến "thực phẩm biến đổi khí hậu", các chuyên gia dự đoán xu hướng làm vườn năm 2024

Cho rằng những người làm vườn tại nhà trên toàn cầu sẽ phải thích ứng với khí hậu thay đổi vào năm tới, các chuyên gia dự đoán xu hướng làm vườn năm 2024.

SỰ KIỆN NỔI BẬT

Bí ẩn đằng sau cách người Ai Cập xây dựng quần thể kim tự tháp Giza cuối cùng dường như đã được vén màn

Bí ẩn đằng sau cách người Ai Cập xây dựng quần thể kim tự tháp Giza cuối cùng dường như đã được vén màn

Trong nhiều năm, các nhà khoa học không hiểu làm thế nào người Ai Cập cổ đại có thể vận chuyển những khối đá khổng lồ từ hơn 4.000 năm trước. Và giờ đây bí ẩn đằng sau cách người Ai Cập xây dựng quần thể kim tự tháp Giza đã được vén màn.

Hồ sơThuận Thiên | 23/05/2024
Trận động đất mạnh nhất trong nhiều thập kỷ ở Napoli khiến nhiều tòa nhà bị hư hại

Trận động đất mạnh nhất trong nhiều thập kỷ ở Napoli khiến nhiều tòa nhà bị hư hại

Trận động đất mạnh nhất trong nhiều thập kỷ ở Napoli được ghi nhận tại một miệng núi lửa gần thành phố miền nam nước Ý này vào tối qua 20/5 (giờ địa phương) khiến người dân hoảng loạn đổ ra đường.

Hồ sơThuận Thiên | 21/05/2024
Cô gái vô tình quay được video về một mảnh sao chổi tuyệt đẹp trên bầu trời

Cô gái vô tình quay được video về một mảnh sao chổi tuyệt đẹp trên bầu trời

Quả cầu lửa thắp sáng bầu trời nhiều nơi ở Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha đã gây xôn xao người dân châu Âu suốt tuần qua. Một cô gái vô tình quay được video về một mảnh sao chổi liên quan vụ việc này.

Hồ sơThuận Thiên | 21/05/2024
10 xu hướng thời trang cổ xưa có thể gây sốc những tín đồ thời trang hiện đại

10 xu hướng thời trang cổ xưa có thể gây sốc những tín đồ thời trang hiện đại

Nếu ai đó có quan điểm rằng thời trang cổ xưa có nhiều điểm tốt hơn thời trang hiện đại ngày nay thì đây là 10 xu hướng thời trang cổ xưa có thể gây sốc những tín đồ thời trang hiện đại.

Hồ sơThuận Thiên | 20/05/2024
Sự kết hợp giữa con người và động vật nếu có thật có thể có ý nghĩa gì đối với tương lai?

Sự kết hợp giữa con người và động vật nếu có thật có thể có ý nghĩa gì đối với tương lai?

Các nhà khoa học viễn tưởng đã đưa ra những dự đoán về sự kết hợp giữa con người và động vật để xem những khả năng này có ý nghĩa gì đối với tương lai.

Hồ sơThuận Thiên | 16/05/2024
Anh chàng có kết quả chỉnh sửa ngoại hình phi thường rút ra kết luận bất ngờ về hạnh phúc

Anh chàng có kết quả chỉnh sửa ngoại hình phi thường rút ra kết luận bất ngờ về hạnh phúc

Kết luận bất ngờ về hạnh phúc của anh chàng có kết quả chỉnh sửa ngoại hình phi thường có thể khiến nhiều người phải suy ngẫm và rút ra bài học cho chính bản thân.

Hồ sơThuận Thiên | 13/05/2024
Vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương mang lại những hiểu biết quan trọng về hệ sinh thái của Trái Đất

Vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương mang lại những hiểu biết quan trọng về hệ sinh thái của Trái Đất

Đôi khi bạn cần phải tránh xa tất cả để nhìn rõ mọi thứ. Các vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương của NOAA sẽ làm điều đó theo nghĩa đen với quỹ đạo 22.300 dặm phía trên đường xích đạo với tốc độ bằng tốc độ quay của Trái Đất.

Hồ sơThuận Thiên | 13/05/2024
Đợt nắng nóng đặc biệt mạnh ở Nam Á và Đông Nam Á do El Nino

Đợt nắng nóng đặc biệt mạnh ở Nam Á và Đông Nam Á do El Nino

Đợt nắng nóng đặc biệt mạnh ở Nam Á và Đông Nam Á dẫn đến cảnh báo về nhiệt độ nguy hiểm trên khắp các vùng của Philippines, Thái Lan, Bangladesh và Ấn Độ. Những tháng nóng nhất trong năm này trở nên tồi tệ hơn do El Niño.

Hồ sơThuận Thiên | 26/04/2024
Cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó

Cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó

40 năm qua, khoa học đã tìm kiếm trí thông minh ngoài Trái Đất, vì chưa có dấu hiệu rõ ràng nào về người ngoài hành tinh nên các nhà khoa học đã chuyển sang giải pháp tốt hơn, đó là tìm kiếm trí thông minh trên Trái Đất và có thể đang ẩn náu trong đại dương xanh bao la của chúng ta. Một trong những nỗ lực đó là cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó mới đây.

Hồ sơThuận Thiên | 26/04/2024
Công nghệ tái chế nâng cao được kỳ vọng biến rác thải nhựa thành nhựa mới hoàn toàn

Công nghệ tái chế nâng cao được kỳ vọng biến rác thải nhựa thành nhựa mới hoàn toàn

Rác thải nhựa chắc chắn là một trong những vấn đề lớn nhất mà hành tinh chúng ta đang phải đối mặt hiện nay. Một công nghệ tái chế đang được kỳ vọng biến rác thải nhựa thành nhựa mới hoàn toàn.

Hồ sơThuận Thiên | 24/04/2024