TIN SỰ KIỆN

AI giải mã được "ngôn ngữ cổ nhất thế giới" được khắc trên đá 5.000 năm tuổi nhanh như Google dịch

Một nhóm các nhà nghiên cứu Đức đã tìm ra cách mới để AI giải mã được "ngôn ngữ cổ nhất thế giới" được khắc trên đá 5.000 năm tuổi nhanh như Google dịch.

Phương ngữ bí ẩn của tổ tiên xa xưa của chúng ta cuối cùng cũng có thể được giải mã đầy đủ nhờ trí tuệ nhân tạo (AI). Các chuyên gia ước tính vẫn còn 1 triệu tấm bảng chữ tượng hình tồn tại trên thế giới, nhưng những chữ viết này do người Lưỡng Hà cổ đại để lại, đòi hỏi các nhà khảo cổ phải làm việc cật lực để dịch và lập danh mục nội dung của chúng. Người ta ước tính rằng 90% văn bản chữ tượng hình vẫn chưa được dịch. 

Nhưng giờ đây, một nhóm các nhà nghiên cứu Đức đã tìm ra một cách mới để đào tạo máy tính nhận dạng chữ tượng hình và thậm chí làm cho nội dung của những chiếc bảng chữ hàng nghìn năm tuổi có thể tìm kiếm được giống như một trang web, giúp số hóa và tập hợp các thư viện lớn hơn về các văn bản cổ này.

Điều này có thể mở khóa những chi tiết chưa từng được biết đến trước đây về cuộc sống cổ xưa, vì những tấm bảng này chứa đựng những chi tiết về những kỳ công quan trọng như việc xây dựng đền thờ, cho đến những cuộc tranh cãi nhỏ nhặt như những lời phàn nàn về dịch vụ khách hàng .

Các học giả Đức đã đào tạo AI bằng hai ngôn ngữ chữ tượng hình là tiếng Sumer và tiếng Akkadian. Tiếng Sumer được nói bắt đầu từ khoảng 5.000 năm trước và cuối cùng nó được thay thế bằng tiếng Akkad, nhưng cả hai ngôn ngữ đều được sử dụng trong văn viết cho đến đầu kỷ nguyên Thiên chúa giáo ở Lưỡng Hà, nơi thuộc Iraq ngày nay và một phần của Iran, Kuwait, Syria và Thổ Nhĩ Kỳ.

AI giải mã được ngôn ngữ cổ nhất thế giới
Người ta ước tính có khoảng 1 triệu bảng chữ tượng hình trên thế giới.

Vì vậy, những tấm bảng chữ tượng hình để lại không chỉ được viết bằng nhiều ngôn ngữ mà còn có niên đại hàng nghìn năm. Các ký tự chữ tượng hình hình thành nên nền tảng của ngôn ngữ viết ở Lưỡng Hà cổ đại được khắc trên các tấm đất sét nên chúng có dạng ba chiều. 

Cùng với đó, thực tế là chữ viết cổ đã bị phong hóa theo thời gian và cách xử lý, chất lượng của chúng có thể khiến chúng khó quét vào máy tính để các nhà sử học và khảo cổ học sử dụng chúng để nghiên cứu.

Giờ đây, bằng cách sử dụng mô hình 3D của khoảng 2.000 máy tính bảng, họ đã đào tạo một chương trình máy tính để quét văn bản và chép lại nó - giống như sử dụng máy ảnh trên điện thoại thông minh của bạn để biến một ghi chú viết tay thành tài liệu văn bản.

Nghiên cứu này không nhằm mục đích dịch nội dung của các tấm bảng mà nhằm giúp các nhà nghiên cứu khác thực hiện điều đó dễ dàng hơn. Và không chỉ sự tàn phá của thời gian đã bào mòn bề mặt đất sét không nung, khiến việc dịch thuật trở nên khó khăn hơn, mà một tấm bảng hoặc thậm chí một chuỗi văn bản nhỏ cũng có thể khó hiểu nếu không có ngữ cảnh - giống như cố gắng hiểu một cuốn sách bằng cách đọc một câu trên một trang ngay ở giữa. Chương trình AI mới có thể giúp lấp đầy những khoảng trống bằng cách cho phép người dịch làm việc hiệu quả hơn. 

Tác giả nghiên cứu cao cấp Hubert Mara, trợ lý giáo sư tại Đại học Martin Luther Halle (Wittenburg, Đức), cho biết: “Cho đến nay, thật khó để truy cập nội dung của nhiều bảng chữ tượng hình cùng một lúc, bạn cần biết chính xác những gì bạn đang tìm kiếm và ở đâu”.

Những bảng chữ mà họ sử dụng để đào tạo chương trình máy tính của mình đến từ một bộ quét 3D truy cập mở, trong đó có các bảng chữ tượng hình của người Sumer từ nền văn minh sớm nhất được biết đến ở miền nam Lưỡng Hà, hiện là trung tâm nam Iraq.

Ngoài việc giúp các nhà nghiên cứu giải mã nội dung của bảng chữ tượng hình, hệ thống mới còn cho phép họ tạo ra một loại công cụ có thể hỗ trợ tìm kiếm được. Nội dung của những tấm bảng này sẽ giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn về cuộc sống ở Lưỡng Hà cổ đại như thế nào.

"Mọi thứ đều có thể được tìm thấy trên đó, từ danh sách mua sắm đến phán quyết của tòa án. Những tấm bảng này cung cấp cái nhìn thoáng qua về quá khứ của nhân loại cách đây vài thiên niên kỷ. Tuy nhiên, chúng bị ảnh hưởng bởi thời tiết khắc nghiệt và do đó khó giải mã ngay cả đối với những con mắt được huấn luyện tốt", Mara nói. 

AI giải mã được ngôn ngữ cổ nhất thế giới
Bản quét 3D của các tấm bảng chữ cổ được sử dụng để huấn luyện AI nhận biết cả chữ viết và các ký hiệu.

Một phần của thách thức là đào tạo AI để nhận biết các chữ tượng hình và dấu hiệu tạo nên chữ tượng hình. Các nhà nghiên cứu đã cung cấp cho chương trình 21.000 dấu hiệu và 4.700 chữ tượng hình, tạo ra một bộ dữ liệu mới mà các nhà nghiên cứu khác muốn nghiên cứu chữ tượng hình có thể sử dụng.

Sau khi đào tạo AI, họ đã thử nghiệm nó trên các bảng chữ khác để xem độ tin cậy của nó như thế nào. Họ phát hiện ra rằng nó có thể phát hiện chính xác các dấu hiệu và chữ tượng hình với độ chính xác khoảng 76%. Và nó không chỉ hoạt động với các bản quét 3D chất lượng cao.

Ernst Stötzner, một sinh viên trong phòng thí nghiệm của Mara, cho biết: “Chúng tôi rất ngạc nhiên khi thấy rằng hệ thống của chúng tôi thậm chí còn hoạt động tốt với các bức ảnh, vốn thực sự là nguồn tư liệu kém hơn”. 

AI giải mã được ngôn ngữ cổ nhất thế giới
Ernst Stötzner thực hiện quét 3D tấm bảng chữ tượng hình cổ, đeo găng tay để bảo vệ vật thể nghìn năm tuổi.

Nhóm của Stötzner và Mara có kế hoạch sử dụng mẫu bảng chữ thậm chí còn lớn hơn để huấn luyện AI của họ và đạt được kết quả đọc chính xác hơn. Họ nghi ngờ rằng số lượng bảng chữ tương đối nhỏ có thể hạn chế độ chính xác của nó.

Để so sánh, một AI khác được đào tạo để nhận dạng một ngôn ngữ dựa trên chữ tượng hình khác đạt được độ chính xác 90%. Một khả năng khác là chia hình ảnh trên bảng chữ thành các phân đoạn nhỏ hơn làm AI có lượng thông tin ít hơn để xử lý tại một thời điểm. Nghiên cứu này xuất hiện trên tạp chí Eurographics Workshop về Đồ họa và Di sản Văn hóa số tháng 11.

Theo Daily Mail

>> Kết quả nghiên cứu gây sốc: Ô nhiễm không khí gây thêm 5,1 triệu ca "hết cứu" mỗi năm trên toàn thế giới


TIN LIÊN QUAN

5 khám phá kinh ngạc từ các nghiên cứu mới: Ăn Wasabi có thể tăng cường trí nhớ của bạn như thế nào?

Ăn Wasabi có thể tăng cường trí nhớ của bạn như thế nào? 5 khám phá kinh ngạc từ các nghiên cứu mới sau đây sẽ có phần trả lời cho câu hỏi này.

San hô có thể là dạng thực thể sống đầu tiên phát sáng trong bóng tối

San hô có thể là dạng thực thể sống đầu tiên phát sáng trong bóng tối

Tổ tiên của loài Octocoral có thể đã thắp sáng vùng biển sâu cách đây 540 triệu năm. Đây là cơ sở khẳng định san hô có thể là dạng thực thể sống đầu tiên phát sáng trong bóng tối.

Loài voi ma mút tuyệt chủng do biến đổi khí hậu?

Loài voi ma mút tuyệt chủng do biến đổi khí hậu?

Một phân tích về 21 bộ gen của voi ma mút cho thấy rằng cận huyết thực sự không phải là nguyên nhân dẫn đến sự diệt vong của loài khổng lồ này. Vậy loài voi ma mút tuyệt chủng do biến đổi khí hậu?

Người mẫu gây sốt MXH với bộ đồ bóng đá gợi cảm, nhưng nhiều người nhận ra "vấn đề lớn"

Người mẫu gây sốt MXH với bộ đồ bóng đá gợi cảm, nhưng nhiều người nhận ra "vấn đề lớn"

Milla Sofia đã đăng lên MXH một bức ảnh chụp với áo bóng đá và quần đùi, nhưng không phải tất cả đều như vậy. Người mẫu gây sốt MXH với bộ đồ bóng đá gợi cảm này có tới 150.000 người theo dõi trên Instagram.

Bí ẩn đằng sau cách người Ai Cập xây dựng quần thể kim tự tháp Giza cuối cùng dường như đã được vén màn

Bí ẩn đằng sau cách người Ai Cập xây dựng quần thể kim tự tháp Giza cuối cùng dường như đã được vén màn

Trong nhiều năm, các nhà khoa học không hiểu làm thế nào người Ai Cập cổ đại có thể vận chuyển những khối đá khổng lồ từ hơn 4.000 năm trước. Và giờ đây bí ẩn đằng sau cách người Ai Cập xây dựng quần thể kim tự tháp Giza đã được vén màn.

Vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương mang lại những hiểu biết quan trọng về hệ sinh thái của Trái Đất

Vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương mang lại những hiểu biết quan trọng về hệ sinh thái của Trái Đất

Đôi khi bạn cần phải tránh xa tất cả để nhìn rõ mọi thứ. Các vệ tinh viễn thám theo dõi màu sắc đại dương của NOAA sẽ làm điều đó theo nghĩa đen với quỹ đạo 22.300 dặm phía trên đường xích đạo với tốc độ bằng tốc độ quay của Trái Đất.

Cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó

Cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó

40 năm qua, khoa học đã tìm kiếm trí thông minh ngoài Trái Đất, vì chưa có dấu hiệu rõ ràng nào về người ngoài hành tinh nên các nhà khoa học đã chuyển sang giải pháp tốt hơn, đó là tìm kiếm trí thông minh trên Trái Đất và có thể đang ẩn náu trong đại dương xanh bao la của chúng ta. Một trong những nỗ lực đó là cuộc trò chuyện kéo dài 20 phút với một con cá voi bằng ngôn ngữ của chính nó mới đây.

Các nhà khoa học phát hiện hơn 100 loài mới tại New Zealand

Các nhà khoa học phát hiện hơn 100 loài mới tại New Zealand

Cách đây vài tuần, các nhà khoa học phát hiện hơn 100 loài mới tại New Zealand, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong bức tranh rõ nét hơn về đa dạng sinh học độc đáo của hành tinh xanh.

Những đợt sóng khổng lồ từ El Niño giúp môn lướt sóng thú vị hơn ở nhiều nơi trên thế giới

Những đợt sóng khổng lồ từ El Niño giúp môn lướt sóng thú vị hơn ở nhiều nơi trên thế giới

Nhắc đến El Niño, ta thường nghĩ ngay đến những thảm họa liên quan đến thời tiết. Tuy nhiên, những đợt sóng khổng lồ từ El Niño giúp môn lướt sóng thú vị hơn ở nhiều nơi trên thế giới, theo các nghiên cứu.

Mỹ không thể xác minh bất kỳ trường hợp nhìn thấy người ngoài hành tinh nào, lý do là "không có dữ liệu"

Mỹ không thể xác minh bất kỳ trường hợp nhìn thấy người ngoài hành tinh nào, lý do là "không có dữ liệu"

Báo cáo dài 63 trang từ Văn phòng Giải quyết Bất thường trên Toàn miền của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ khẳng định họ không thể xác minh bất kỳ trường hợp nhìn thấy người ngoài hành tinh nào, lý do là "không có dữ liệu".

SỰ KIỆN NỔI BẬT

Cựu phi hành gia NASA: "Khi nhìn Trái Đất từ ​​không gian, tôi nhận ra chúng ta đang sống trong giả dối"

Cựu phi hành gia NASA: "Khi nhìn Trái Đất từ ​​không gian, tôi nhận ra chúng ta đang sống trong giả dối"

Phi hành gia kỳ cựu của NASA - Ron Garan đã có 178 ngày ngoài không gian. Mới đây, ông chia sẻ về "nhận thức một cách tỉnh táo" với khẳng định: "Khi nhìn Trái Đất từ ​​không gian, tôi nhận ra chúng ta đang sống trong giả dối".

Hồ sơThuận Thiên | 12/07/2024
Robot chơi bóng đá cho thấy máy móc chạy bằng AI nhanh nhẹn không kém con người

Robot chơi bóng đá cho thấy máy móc chạy bằng AI nhanh nhẹn không kém con người

Robot chơi bóng đá chạy bằng AI nhanh nhẹn không kém con người, chúng được điều khiển bởi máy học tăng cường với một loại AI giúp chúng có thể di chuyển trên địa hình khó khăn.

Hồ sơThuận Thiên | 11/07/2024
Top 20 tác phẩm của Giải thưởng Nhiếp ảnh Thể thao Thế giới năm 2024

Top 20 tác phẩm của Giải thưởng Nhiếp ảnh Thể thao Thế giới năm 2024

Năm thứ 5 liên tiếp khán giả được chiêm ngưỡng ​​những bức ảnh tuyệt vời nhất từ ​​cộng đồng nhiếp ảnh thể thao. Hãy cùng thưởng thức Top 20 tác phẩm của Giải thưởng Nhiếp ảnh Thể thao Thế giới năm 2024.

Hồ sơThuận Thiên | 03/07/2024
San hô có thể là dạng thực thể sống đầu tiên phát sáng trong bóng tối

San hô có thể là dạng thực thể sống đầu tiên phát sáng trong bóng tối

Tổ tiên của loài Octocoral có thể đã thắp sáng vùng biển sâu cách đây 540 triệu năm. Đây là cơ sở khẳng định san hô có thể là dạng thực thể sống đầu tiên phát sáng trong bóng tối.

Hồ sơThuận Thiên | 28/06/2024
Loài voi ma mút tuyệt chủng do biến đổi khí hậu?

Loài voi ma mút tuyệt chủng do biến đổi khí hậu?

Một phân tích về 21 bộ gen của voi ma mút cho thấy rằng cận huyết thực sự không phải là nguyên nhân dẫn đến sự diệt vong của loài khổng lồ này. Vậy loài voi ma mút tuyệt chủng do biến đổi khí hậu?

Hồ sơThuận Thiên | 28/06/2024
15 tác phẩm chiến thắng cuộc thi ảnh Ngày Đại dương Thế giới năm 2024

15 tác phẩm chiến thắng cuộc thi ảnh Ngày Đại dương Thế giới năm 2024

Hãy cùng chiêm ngưỡng 15 tác phẩm chiến thắng cuộc thi ảnh Ngày Đại dương Thế giới năm 2024, sự kiện nhằm nêu bật tầm quan trọng của biển và thúc đẩy sự bảo tồn đa dạng sinh học của đại dương.

Hồ sơThuận Thiên | 27/06/2024
Ba anh em chế tạo thuyền để phá kỷ lục vượt Thái Bình Dương

Ba anh em chế tạo thuyền để phá kỷ lục vượt Thái Bình Dương

Ba anh em Ewan, Jamie và Lachlan MacLean đang lên kế hoạch chèo thuyền 9.000 dặm từ Peru đến Úc (14.400 km) để phá kỷ lục vượt Thái Bình Dương nhanh nhất.

Hồ sơThuận Thiên | 27/06/2024
Tiểu hành tinh được mệnh danh "sát thủ hành tinh" lao qua Trái Đất trong tuần này

Tiểu hành tinh được mệnh danh "sát thủ hành tinh" lao qua Trái Đất trong tuần này

Tiểu hành tinh được mệnh danh "sát thủ hành tinh" được thiết lập để vượt qua Trái Đất bằng "một sợi ria" theo thuật ngữ thiên văn, tức là vượt qua hành tinh của chúng ta ở khoảng cách chỉ gấp 17 lần khoảng cách từ mặt trăng đến Trái Đất với tốc độ gần 60.000 mph.

Hồ sơThuận Thiên | 26/06/2024
Mưa lũ nghiêm trọng ở các tỉnh miền nam Trung Quốc, mức thiệt hại ước tính hàng tỷ đô

Mưa lũ nghiêm trọng ở các tỉnh miền nam Trung Quốc, mức thiệt hại ước tính hàng tỷ đô

Cập nhật tình hình mưa lũ nghiêm trọng ở các tỉnh miền nam Trung Quốc, AP dẫn lời nhà chức trách hôm 21/6 cho biết 47 người đã thiệt mạng ở tỉnh Quảng Đông và khu vực lân cận, những trận mưa lớn nhiều ngày làm đổ cây và sập nhà, ước tính thiệt hại hàng tỷ đô.

Hồ sơThuận Thiên | 24/06/2024
Người mẫu gây sốt MXH với bộ đồ bóng đá gợi cảm, nhưng nhiều người nhận ra "vấn đề lớn"

Người mẫu gây sốt MXH với bộ đồ bóng đá gợi cảm, nhưng nhiều người nhận ra "vấn đề lớn"

Milla Sofia đã đăng lên MXH một bức ảnh chụp với áo bóng đá và quần đùi, nhưng không phải tất cả đều như vậy. Người mẫu gây sốt MXH với bộ đồ bóng đá gợi cảm này có tới 150.000 người theo dõi trên Instagram.

Hồ sơThuận Thiên | 21/06/2024